Indeksy hodowlane

Indeks INET

Inet to indeks produkcyjny. Holenderscy hodowcy bydła mlecznego dążą do wyprodukowania jak największej ilości suchej masy, tj. białka i tłuszczu, w jak najmniejszej ilości wody. Zawartość suchej masy opisuje indeks produkcyjny INET, który jest stosowany już od ponad 20 lat w Holandii. Jego aktualny wzór (od kwietnia 2015 roku) przedstawia się następująco:

Inet2015 =  0,3 kg laktozy + 2,1 kg tłuszczu + 4,1 kg białka

Najważniejszą cechą, preferowaną przez hodowców holenderskich, jest produkcja białka i cecha ta ma najwyższą wagę ekonomiczną. Nadmierna produkcja mleka nie jest pożądana, gdyż jej wzrost często łączy się z problemami zdrowotnymi krów, a tym samym skróceniem długości ich użytkowania.

Córki buhajów holenderskich rasy holsztyńsko-fryzyjskiej (starsze) produkują przeciętnie 10000-110000 kg mleka w laktacji (305 dni), średnia zawartość białka to 3,3 - 3,6 %.

Indeks NVI

NVI jest oficjalnie przyjętym indeksem w Holandii. W 2007 roku zastąpił on indeks DPS. Różnica pomiędzy DPS a NVI polegała na zmniejszeniu udziału części produkcyjnej (indeks INET) z 51% do 40% i wzroście udziału cech pozaprodukcyjnych z 49% do 60%. W roku 2011 jeszcze bardziej zmniejszono udział części produkcyjnej do 26% na rzecz cech pozaprodukcyjnych, których udział wynosi obecnie 74%. Na indeks urodzeniowy składają się: łatwość wycieleń po buhaju, łatwość wycieleń córek buhaja, żywotność cieląt urodzonych po buhaju i żywotność cieląt urodzonych przez córki buhaja.

NVI = 0.35 x INET + 0.09 x długowieczność + 5.2 x (zdrowotność wymienia – 100) + 5.2 x (płodność – 100) + 5.2 x (wymię – 100) + 6 x (nogi i racice – 100) + 2 x (indeks urodzeniowy – 100)

26%  Cechy produkcyjne

74%  Cechy pozaprodukcyjne

3% kg mleka

9% kg tłuszczu

14% kg białka

16% nogi i racice

14% wymię

14% zdrowotność wymienia

14% płodność córek

11% długowieczność

5% indeks urodzeniowy


Indeks TIP (Total Index Praktijk)

TIP to najnowszy indeks w Holandii, który opisuje wartość produkcyjną krowy. TIP pozwala hodowcom znaleźć buhaje dające mocne, długowieczne, w pełni funkcjonalne krowy.

TIP 2016 = 0,75x(-0,017xKg Mleka + 1xKg tłuszczu + 3xKg białka) + 2x(NVO-100) + 0,14xLV x (1-pierwiastek (1-Powtarzalność LV))  + 5x (Liczba Komórek Somatycznych w III laktacji - 100)  + 5x (Płodność – 100) x Powtarzalność Płodności – 4x (gdy Szybkość Doju < 98, wtedy liczymy 98 – Szybkość Doju) + 3x (Zdrowotność Racic -100) x Powtarzalność Zdrowotność Racic + 2x (Wymię z maksimum 112-100) – 7 x (gdy Wielkość >102, to wtedy liczymy Wielkość – 102) – 3,5x (gdy Kondycja < 98, to wtedy liczymy 98 – Kondycja) – 3,5x (gdy Ustawienie Zadu < 97, to wtedy liczymy 97 – Ustawienie Zadu, gdy Ustawienie Zadu > 103, to wtedy liczymy Ustawienie Zadu – 103) – 3,5x (gdy Ustawienie Nóg od tyłu < 98, to wtedy liczymy 98 – Ustawienie Nóg od tyłu)

 

LV (inaczej Lgv, Longevity)

LV (inaczej Lgv, Longevity) - indeks długowieczności, opracowany w kwietniu 2008 roku. Liczba przy nim oznacza, o ile dni szacunkowo dłużej użytkowane są córki danego buhaja (od pierwszego wycielenia do wybrakowania) w porównaniu do średniej długości użytkowania krów całej populacji. Ma więc on bardzo praktyczny wymiar. Średnia ocena to 0 i jest wyrażona w dniach. Każdy punkt powyżej 0 to wzrost średniej długości życia córki buhaja o 0,5 dnia. Jeśli więc indeks długowieczności buhaja wynosi 500 dni, to oznacza to, że jego córki będą średnio o 250 dni dłużej w produkcji niż ich rówieśnice. Buhaj o indeksie LV 270 kwalifikowany jest jako bardzo dobry, o indeksie 400 i wyżej jako wybitny. Różnica długości użytkowania między HF odmiany czarno-białej i czerwono-białej wynosi mniej więcej 140 dni na korzyść odmiany czerwono-białej. Buhaje redfaktory (HF odmiany czarno-białej z genem czerwonego umaszczenia) badane są na obu populacjach (na odmianie czerwono- i czarno-białej). Buhaje HF czarno-białe na bazie krów HF czarno-białych, natomiast buhaje HF czerwono-białe na bazie krów HF czerwono-biały.


Praktyczny Indeks Długowieczności

Praktyczny Indeks długowieczności informuje ile procentowo córek danego buhaja przeżywa kolejne laktacje. Dzięki niemu można dużo powiedzieć o wartości hodowlanej buhaja. Często zdarza się, że córki buhaja wysoko wycenionego pod względem długowieczności „na papierze” (indeks LV) w rzeczywistości znajdują się nisko w praktycznym rankingu. Innymi słowy, praktyka udowadnia raz jeszcze, że modele komputerowe są zawodne. Przykładem może być błąd w przypadku buhaja SUNFLOWER. Jego indeks długowieczności LV jest bardzo niski (-126) podczas gdy w praktyce po czwartej laktacji żyje o 5% więcej jego córek niż średnia holenderska! Powinno się oczekiwać, że wartość hodowlana będzie wzrastać z czasem ale jest to dalekie od rzeczywistości. Wygląda na to, że wszystkie szczegóły, które pomagają przewidzieć indeks długowieczności są mocno zawyżone i nie odzwierciedlają rzeczywistości w oborach. Przedstawiona tabela pokazuje faktyczne wyniki z praktyki, które nie są korygowane pochodzeniem i oborami. Wyniki są publikowane dopiero wtedy, gdy w danej grupie wiekowej jest ponad 100 córek. Kategorie pokazują procentowo ile jeszcze żyje córek danego buhaja po 12, 24, 36, 48 i 60 miesiącach od pierwszego wycielenia.

W tabeli obok zostały opublikowane wartości NVO buhajów, które mają ponad 100 córek w jednej grupie laktacyjnej. Co oznaczają te liczby i co można z nich wywnioskować? Trzy lata po pierwszym wycieleniu żyje w Holandii średnio 59 krów ze 100, które weszły w produkcję. W przypadku buhaja MAIK ze stacji K.I.SAMEN - po trzech latach od pierwszego wycielenia żyje aż 79 krów! Oznacza to o 20 krów więcej niż średnia populacji. W Holandii po 5 latach po pierwszym wycieleniu ze 100 krów żyje tylko 28. Po buhaju SHOGUN po 5 latach żyje jeszcze 49 córek - to więcej o 21 sztuki, a w ujęciu procentowym to aż ponad 60% więcej krów!

Jeśli chodzi o liczbę żyjących córek w poszczególnych przedziałach to nie ma lepszych buhajów po O-MANie niż SHOGUN (numer 1) oraz MANIAC (numer 2).  Z kolei MAIK jest najlepszym synem Mascola.

Średnio z buhajów ze stacji K.I. SAMEN, które są ujęte w tabeli, trzy lata po pierwszym wycieleniu żyje jeszcze 67% krów. Jest to o 8% więcej niż średnia holenderska. Po pięciu latach po pierwszym wycieleniu na holenderskich farmach średnio żyje jeszcze 28% krów, podczas gdy po bykach K.I. SAMEN 36% krów. Oznacza to o 8% więcej niż średnia holenderska. Tempo rotacji krów po buhajach ze stacji K.I. SAMEN jest więc niższe, a wydajność życiowa krowy wyższa. Ten sukces stacji K.I.SAMEN zależy od doskonałego dobrania rodzin krów z naciskiem na długi okres ich użytkowania. Wartości dla innych buhajów można znaleźć w tabeli obok.


Copyright © Kisamen, wszelkie prawa zastrzeżone

web design: www.corsario.pl